czwartek, 30 marca 2017

Jak naprawić suszarko-lokówkę

    Jednymi z najczęściej używanych urządzeń elektrycznych do własnego użytku przez kobiety są lokówka, suszarka do włosów lub urządzenie łączące oba te urządzenia w jedno, czyli suszarko-lokówka. Nic dziwnego, że to właśnie z nimi kobiety najczęściej przychodzą do warsztatu naprawczego.

     W tym artykule opiszemy sposoby naprawy suszarko-lokówki, która umożliwia także zawijanie włosów w loki.

suszarko-lokówka jak naprawić
Części składowe suszarko-lokówki
 

Opis działania suszarko-lokówki

     Opisywane przez nas urządzenie umożliwia za pomocą włącznika wybranie trybu pracy jako suszarka lub jako lokówka, a za pomocą przełącznika Prawo/Lewo umożliwia włączenie obracania się lokówki w prawo lub lewo, dzięki czemu włosy mogą zostać nawinięte w lok, a po utrwaleniu temperaturą rozwinięte, w celu wysunięcia lokówki.


Opis elektryczny urządzenia


     Prezentowana w tym artykule suszarko-lokówka zawiera minimalną ilość elementów elektronicznych, jaka jest potrzebna do zrealizowania powierzonych urządzeniu zadań. Poprzez włącznik napięcie sieciowe doprowadzane jest bądź tylko do grzałek suszarki, bądź także do grzałki lokówki. Dioda prostownicza 1N4007 ukierunkowuje prąd w odpowiednią stronę, a termostat zabezpiecza grzałki przed przegrzaniem.

jak naprawić suszarko-lokówkę
Elektronika suszarko-lokówki
 
    Grzałki należące do suszarki, poza swoją podstawową rolą, czyli grzewczą, obniżają także napięcie dostarczane do scalonych prostowników zasilających silniczki. Jeden z nich napędza wiatrak suszarki dmuchający ciepłe powietrze, a drugi – poprzez przełącznik obrotów – zasila silniczek obracający lokówką.

schemat suszarko-lokówki
Schemat elektryczny suszarko-lokówki z punktami zasilania do sprawdzenia


Jak naprawić suszarko-lokówkę

     Z uwagi na wiele sposobów działania suszarko-lokówki, wiele może też być objawów nieprawidłowego działania tego urządzenia. Wymienimy je po kolei wraz z sugestią sprawdzenia i naprawy.



Lokówka nie grzeje


     Typowe uszkodzenie, za które zazwyczaj odpowiada albo spalona grzałka (Grzałka 1 na naszym schemacie) albo uszkodzony lub źle działający termostat. Oba te elementy sprawdzimy przy pomocy omomierza. Grzałka powinna wykazywać jakąś rezystancję (jeśli jej w ogóle nie ma, oznacza to uszkodzenie grzałki), a termostat musi mieć „przejście”, tzn. musi przepuszczać prąd dalej. Jeśli na termostacie jest przerwa uniemożliwiająca przepływ prądu, to urządzenie nie będzie działać. Należy termostat wymienić lub naprawić (jak się da).

jak sprawdzić grzałkę
Grzałki suszarko-lokówki
 

Lokówka grzeje, ale nie kręci się


     W tym przypadku musimy przede wszystkim sprawdzić zasilanie (punkty D i E): czy dochodzi do prostownika napięcie przemienne i czy jest ono prostowane do wyznaczonej wartości. Jeśli po stronie wyjściowej jest ono za niskie lub wcale go nie ma, może to wskazywać na uszkodzenie prostownika, choć niekoniecznie, bo np. zwarcie diody za prostownikiem także da takie objawy. Przed wymianą prostownika sprawdźmy najpierw czy dioda jest sprawna.

     Prawidłowe napięcie na wyjściu prostownika (napięcie stałe) wskazuje na problem z silniczkiem lub przełącznikiem. O tym, który z nich źle działa przekonamy się, podłączając silniczek bezpośrednio do prostownika, czyli z pominięciem przełącznika. Jeśli silniczek będzie się kręcił, to należy bliżej przyjrzeć się przełącznikowi, a jeśli nie będzie działał, to mamy potwierdzenie, że uszkodzeniu uległ właśnie ten silniczek.


Suszarka dmucha zimnym powietrzem


     Suszarka będzie dmuchać zimnym powietrzem lub nie na tyle ciepłym co przedtem wtedy, gdy wystąpi problem z jedną lub dwiema grzałkami suszarki (Grzałki 2 i 3). Przyczyną tego stanu rzeczy będzie zazwyczaj uszkodzenie grzałki, ewentualnie upalony przewód od grzałki. Analizę rozpocznijmy od sprawdzenia omomierzem grzałek. Powinny one wykazywać jakąś rezystancję. Jeśli wszystko jest w porządku – sprawdźmy przewody, nie tylko czy nie są upalone, ale także czy nie mają przerwy gdzieś w środku. Jeśli po sprawdzeniu przewodu omomierzem, ten ostatni nie reaguje, to znaczy, że przewód gdzieś w środku nie łączy.


Suszarka nie dmucha powietrzem ani ciepłym, ani zimnym


     Nie trudno domyślić się, że przyczyną usterki będzie blok tym się zajmujący. Sprawdźmy przede wszystkim napięcia na prostowniku. Jeśli napięcie wchodzi i wychodzi prawidłowe, to przyczyną będzie silniczek wiatraka, ale jeśli napięcie wchodzi prawidłowe, ale już prawidłowe nie wychodzi, to uszkodzeniu uległ prostownik.

     Istnieje jeszcze trzecia możliwość. Spójrzcie na schemat. Jeśli uszkodzeniu ulegnie grzałka nr 3, nie poda ona napięcia na prostownik, a więc wiatrak nie będzie działać.


Podsumowanie


     Minęły czasy, że lokówki składały się wyłącznie z grzałki i nie posiadały nawet wyłącznika. W tej chwili wprowadza się w tego typu sprzęcie wiele udogodnień jak, chociażby możliwość obracania lokówką przy pomocy silniczka. Jest to z pewnością duże ułatwienie dla użytkownika, ale zwiększa znacznie liczbę usterek, jakie mogą się przytrafić. Należy wtedy dobrze rozpoznać schemat połączeń lub nawet rozrysować go sobie, aby znaleźć przyczynę usterki. Nie zawsze samo doświadczenie wystarczy.

     Poniżej znajduje się filmik obrazujący poruszane przez nas w tym artykule zagadnienia.


 





Ciekawe artykuły:

    
    Zapoznaj się z innymi artykułami. Przejdź do zakładki Spis artykułów.

poniedziałek, 27 marca 2017

Jak naprawić gniazdko elektryczne

    Czasem zdarza się, że chcąc mocno przykręcić przewód do gniazdka, śrubka się przekręci. Kręcimy wtedy w kółko i nic – przewód jak był luźny, tak nadal jest.

jak naprawić gniazdko elektryczne
Gniazdko z przekręconą nakrętką
 
    Przestrzegamy w tym miejscu wszystkich, aby nie lekceważyć tego, gdyż przewód, który nie jest mocno przykręcony do gniazdka prędzej czy później zacznie iskrzyć i wypalać styki gniazdka. Zwiększony przez to prąd sprawi, że w tym miejscu złącze zacznie się grzać, co w najgorszym wypadku doprowadzić może nawet do pożaru. Przypadki takie nie są częste, ale się zdarzają. Nie ryzykujmy więc.

     Jeśli zerwaliśmy gwint w śrubce, to dużego problemu nie ma – wystarczy ją wykręcić i wkręcić nową. Gorzej jest, gdy zerwaniu uległ gwint nakrętki, wtedy wymiana jest trochę bardziej skomplikowana, ale mimo wszystko możliwa. W niniejszym artykule opiszemy więc sposób na wymianę wyrobionej nakrętki w gniazdku.


Jak wymienić nakrętkę w gniazdku

     Pierwsze co musimy zrobić, chcąc wymienić nakrętkę z zerwanym gwintem to odkręcić przewody (to się rozumie chyba samo przez się, że wpierw powinien być odłączony prąd od gniazdka), następnie szczypcami lub kombinerkami wyciągamy ze środka gniazdka cały ten mosiężny element, w którym tkwi przekręcona nakrętka. Trochę trzeba się pomęczyć, aby go wyciągnąć, ale jest to możliwe.

jak naprawić gniazdko
Naprawa gniazdka

wtorek, 21 marca 2017

Jak naprawić syrenę alarmową z autoalarmu

    Dziś na naszym warsztacie naprawczym mamy syrenę alarmową pochodzącą z alarmu samochodowego (autoalarmu).

jak naprawić syrenę alarmową


Opis działania syreny alarmowej

     Opisywana w tym artykule syrena jest typowym urządzeniem sygnałowym wykorzystywanym powszechnie we wszelkiego rodzaju autoalarmach. Jest ona końcowym elementem samochodowego systemu alarmowego, tzn. zadziała wtedy, gdy system poda jej informację (sygnał sterujący), że ma to zrobić.

     Model, który tu opisujemy, jest sterowany bardzo prosto, mianowicie wydaje sygnał dźwiękowy po otrzymaniu bezpośrednio napięcia zasilania. Syrena wydaje na przemian sześć różnych dźwięków, a jej 12-watowa moc jest wystarczającą, by być słyszaną w odległości 100-200 metrów.

jak rozkręcić syrenę z autoalarmu
Syrena po rozkręceniu
 

Opis elektryczny syreny


     Syrena zbudowana jest w prosty sposób, bez zbędnego komplikowania projektu. Cały układ możemy podzielić na cztery części:

  • układ stabilizowany obniżający napięcie dla generatora tonu,
  • generator tonu,
  • wzmacniacz mocy,
  • głośnik.
schemat syreny z autoalarmu
Schemat elektryczny syreny alarmowej

środa, 15 marca 2017

Jak naprawić suszarkę do paznokci (lampę UV)

    W tym artykule opiszemy sposoby naprawy typowej suszarki do paznokci zwanej też lampą UV. Aby przyśpieszyć proces suszenia lakieru do paznokci, kobiety stosują czasem tego typu urządzenia.

jak naprawić suszarkę do paznokci
Suszarka do paznokci
 

Opis działania suszarki do paznokci

     Po włączeniu zasilania uruchamia się automatycznie urządzenie, które świeci swoimi czterema świetlówkami UV. Przełącznik umieszczony z tyłu obudowy umożliwia wybór trzech wartości długości świecenia (suszenia): 120 sek., 180 sek. lub praca ciągła. Włącznik opatrzony nazwą „Time start”, także umieszczony z tyłu, pozwala na ponowne uruchomienie urządzenia: Kobieta wkłada dłoń z dopiero co pomalowanymi paznokciami, a lampy UV utwardzają lakier.

lampa uv naprawa
Tylna część suszarki z przyciskami sterującymi
 

Opis elektryczny suszarki


     W opisywanym przez nas urządzeniu możemy wyraźnie wyróżnić następujące bloki (rys. poniżej):

  • zasilacz beztransformatorowy,
  • układ czasowy (timer),
  • układ sterująco-wykonawczy,
  • świetlówki.
schemat suszarki do paznokci
Schemat suszarki do paznokci

    Napięcie sieciowe dochodzące do płytki ma typowy podział, jaki stosuje się w urządzeniach wykorzystujących zasilacz beztransformatorowy, czyli jedna żyła przewodu sieciowego traktowana jest jako masa napięcia obniżonego, a druga żyła, z jednej strony idzie bezpośrednio do układu wykonawczego (świetlówek), a z drugiej, poprzez dzielnik napięcia R1-R2 połączony z kondensatorem C3 idzie na prostownik złożony z diod prostowniczych D2, D3 i diody Zenera D1, ustalającej napięcie zasilania całej elektroniki na 6 V.

     Układ czasowy zbudowany jest na najbardziej znanym timerze, czyli 555. Odmierza on czas wysterowania triaka BT 134 blokującego zamknięcie obwodu dla świetlówek UV, inaczej mówiąc, odpowiada za długość świecenia świetlówek. 
     Jako że mamy do czynienia ze świetlówkami, w ich szeregu znajdują się stateczniki L1 i L2 wspomagające zapłon oraz warystor C6 zabezpieczający układ.

jak naprawić suszarkę
Elektronika suszarki

Jak naprawić zepsutą suszarkę do paznokci


     Budowa urządzenia jest bardzo prosta, więc nie ma zbyt wiele możliwości do zepsucia. Pojawiające się usterki możemy sprowadzić do czterech możliwości:

  • problem z zasilaniem,
  • problem z timerem,
  • problem ze sterowaniem,
  • problem ze świetlówkami.

     Zanim przejdziemy do opisu naprawy różnych usterek, zwracamy szczególną uwagę, że na płytce urządzenia, w różnych jej miejscach panuje napięcie sieciowe 230 V, należy więc bezwzględnie zachować ostrożność i – gdy urządzenie podłączone jest do prądu – nie dotykać palcami płytki ani od strony ścieżek, ani od strony elementów.

naprawa suszarki lampy uv
Rozkład elementów na płytce
 

Gdy suszarka nie działa


     Jeśli suszarka w ogóle nie daje oznak życia, nie reaguje na przyciski sterujące, to oczywiście pierwszą rzeczą, jaką powinniśmy zrobić, to sprawdzić bezpiecznik topikowy, czy jest sprawny. Jeśli jest sprawny, musimy sprawdzić kolejne punkty zasilania. Tutaj mamy dwie metody: albo posuwamy się od świetlówek do tyłu, w stronę wyłącznika sieciowego, albo odwrotnie – od wyłącznika sprawdzamy kolejne ważne punkty zasilania, kierując się w stronę świetlówek. Jeśli jest to wina zasilania (szeroko rozumianego), to zaraz się nam przyczyna usterki objawi.
schemat elektryczny lampy UV
Punkty zasilnia do sprawdzenia
 
    W jaki sposób rozpoznać na płytce te ważne punkty pomiaru? Najlepiej dzięki schematowi, ponieważ jednak go nie mamy i raczej nigdzie nie znajdziemy, pozostaje więc samemu rozrysować sobie płytkę, jeśli bez schematu nie za bardzo potrafimy sobie poradzić. Z dobrze opracowanym schematem wszystko stanie się w jednej chwili jasne.

     Skoro świetlówki w ogóle nie świecą, a nie wyglądają na spalone, więc najlepiej podążać od nich, cofając się w stronę wyłącznika sieciowego (patrz schemat powyżej). Sprawdźmy więc czy do świetlówek dochodzi napięcie (pomiar napięcia na zaciskach A1, A2). Powinno być napięcie sieciowe 230 V, a więc miernik musi być ustawiony na napięcie zmienne. Jeśli napięcie jest, oznacza to problem bądź ze świetlówkami, bądź ze statecznikami, bądź z przewodami łączącymi je. Czasem przewód może się upalić lub wyskoczyć z zacisku.

     Jeśli stwierdzimy, że żadnego napięcia nie ma, to przechodzimy do wcześniejszego ważnego punktu pomiaru, czyli do sterowania triaka. Aby zamknąć obwód zasilania świetlówek, triak musi się otworzyć i puścić prąd, a zrobi to tylko na polecenie sterownika, czyli w tym przypadku sygnału sterującego (+6 V) wychodzącego od timera (wyprowadzenie nr 3) zabezpieczonego rezystorem R3.

     Ponieważ nie wiemy, czy rezystor jest sprawny, należy sprawdzić napięcie przed nim (czyli na końcówce nr 3 timera) i za nim (wyprowadzenie sterujące triaka). Zwracamy uwagę, że właśnie weszliśmy w środek układu elektronicznego, więc przestawiamy miernik na napięcie stałe. Przed pomiarem, dla pewności naciskamy przycisk „Time start”, aby mieć pewność, że timer właśnie pracuje.

     Jeśli timer pracuje poprawnie, to na jego końcówce nr 3 pojawi się napięcie 6 V i takie też napięcie poprzez rezystor R3 wysteruje triak. Po odliczeniu ustalonego dla timera czasu działania (120 lub 180 sekund) zakończy on pracę, wyłączając napięcie sterujące triak (powinno być wtedy 0 V). Jeśli tak się stanie, mamy pewność, że timer działa poprawnie.

     Zakładając, iż w dalszym ciągu nie obserwujemy napięcia (tym razem 6 V prądu stałego), cofamy się dalej, do punktu D na schemacie, w którym powinno być napięcie stałe +6 V, jako napięcie zasilające elektronikę pochodzące z prostownika zasilacza. Jeśli go nie ma, sprawdźmy diody D2 i D3, które za to napięcie odpowiadają oraz sprawdźmy diodę Zenera odpowiadającą za to, aby było akurat te wymagane 6 V.

     W dalszym ciągu zakładając, że napięcia nie ma, a diody są dobre, musimy się znowu cofnąć i sprawdzić, czy w ogóle do układu dochodzi napięcie sieciowe 230 V. Ponownie więc przełączmy miernik na napięcie zmienne i dokonujemy pomiaru. Jeśli napięcie sieciowe jest, to musimy skontrolować pozostałe elementy zasilacza, prostownika, a także elementy timera – może któryś rezystor jest spalony albo może kondensator ma zwarcie do masy...

     Jeśli nie ma napięcia sieciowego w punkcie E, to musimy dowiedzieć się dlaczego. Sprawdzamy więc po kolei przewody, wyłącznik sieciowy, przewód zasilający itd.


Uszkodzony timer


     Problemy z zasilaniem mogą wynikać także z uszkodzenia układu czasowego, a więc nie tylko timera, ale także jego peryferii, np. zepsuty przycisk „Time start” – naciskamy go, ale nic się nie dzieje, bo przez swoje uszkodzenie nie przekazuje on informacji do timera.

     Jeśli w timerze dojdzie do zwarcia i napięcie zasilania pójdzie na końcówkę sterującą triakiem, to świetlówki będą świeciły ciągle, w ogóle się nie wyłączą.

     Inna możliwa usterka objawi się problemem z odmierzaniem czasu świecenia świetlówek. Mogą one świecić za krótko albo za długo w stosunku do tego, co było poprzez przełącznik (120/180 sek.) ustawione. Zazwyczaj odpowiadają za ten stan elementy wyznaczające stałą czasową, czyli rezystory R5, R6 z kondensatorem C2. Od ich wartości zależy jaki czas ma timer odmierzyć. Utrata części rezystancji lub pojemności przez te elementy spowoduje automatycznie zmianę odmierzanego czasu.

     Jako że timer jest wykonany w technologii scalonej, więc i on sam może ulec uszkodzeniu. Wtedy ani nie będzie odmierzał czasu świecenia, ani nie będzie wysterowywał triak, a więc świetlówki nie będą świeciły.

     W przypadku gdy świetlówki nie świecą, a timer jest zasilany poprawnym napięciem 6 V, jednak na końcówce nr 3 w żadnym przypadku nie pojawi się napięcie sterujące, to można przypuszczać, że uszkodzeniu uległ właśnie timer.


Zakończenie


     Jak mogliśmy się przekonać z niniejszego artykułu, warto czasem rozrysować sobie schemat naprawianego urządzenia, bo od razu zmienia się nam ogląd sytuacji. Nie błądzimy jak przybysz w obcym mieście, ale mając w ręku mapę (schemat), pewnie zmierzamy do celu.

     W zależności od konkretnego przypadku różnie będziemy postępować. Jeśli w jakimś punkcie napięcie jest właściwe, a w kolejnym już nie, to wiadomo, że usterka musi być gdzieś pomiędzy tymi punktami. Trzeba więc rozejrzeć się dookoła i posprawdzać znajdujące się tam elementy. Pamiętajmy, że nie muszą być one całkowicie uszkodzone, mogą tylko w części utracić swoje właściwości, więc musimy je ocenić czy ich faktyczna rezystancja lub pojemność (w przypadku rezystorów i kondensatorów) odpowiada tej, którą mają podaną na sobie w oznaczeniu. Jeśli za bardzo odbiegają od normy (10-20%) należy je wymienić na inne i sprawdzić, czy coś pomogło, jeśli nie to szukamy dalej.

     Zobacz poniższy filmik, jaki przy okazji tego artykułu przygotowaliśmy. Zawiera on więcej fotografii obrazujących temat tego artykułu, które mogą Ci się przydać.

     Subskrybuj także nasz kanał na YouTube, aby nie przegapić innych pomocnych filmików.






Ciekawe artykuły:

    
    Zapoznaj się z innymi artykułami. Przejdź do zakładki Spis artykułów.

wtorek, 7 marca 2017

Jak naprawić modem internetowy

    Modemy internetowe na USB podłączane bezpośrednio do laptopa czy komputera cieszą się od zawsze dużym zainteresowaniem z uwagi na małe rozmiary, łatwość podłączenia i ich mobilność. Bez problemu możemy je wyjąć, powiedzmy z laptopa i podłączyć do komputera znajomego.

jak naprawić modem internetowy
Modem Huawei E 3131
 
    Czasami zdarza się, że mobilne modemy internetowe przestają działać. Głównym źródłem problemów jest złe obchodzenie się z modemem lub po prostu jego użytkowanie. W artykule tym poznamy sposoby usuwania najczęstszych problemów z takim modemem.


Modem internetowy nie działa

     Jedną z najczęstszych usterek mobilnego modemu internetowego jest wykrzywienie jego wtyku USB. Doświadczają tego głównie użytkownicy laptopów, którzy biorą go na kolana, nierzadko siedząc jeszcze w łóżku i przy zmienianiu pozycji siedzenia nieuważnie przekrzywią laptopem na stronę, gdzie podłączony jest modem i ten, zablokowany przez podłoże (nogę, pościel itp.) wykrzywia się w najsłabszym miejscu, czyli na łączeniu wtyku USB do reszty modemu.

     Próba wyprostowania tak wykrzywionego modemu nie zawsze kończy się powodzeniem, tzn. modem, choć wyprostowany nie działa. Zanim opiszemy sposoby naprawiania tego problemu, przedstawiamy drugą z najczęstszych usterek tych modemów mianowicie, pomimo tego, iż modem nie został wykrzywiony, także przestaje w którymś momencie działać lub działa, ale źle – często się rozłącza, trzeba podkładać różne papierki pod niego, bo nie w każdej pozycji chce działać itp., jednym słowem: coś w nim nie łączy.

elektronika modemu internetowego
Płytka modemu
 

Jak naprawić mobilny modem internetowy


     Wszystkie opisane przez nas problemy z modemem wynikają ze złego połączenia jednego (lub kilku) styków wtyku USB. Przy wielokrotnym wkładaniu i wyciąganiu modemu z gniazda USB, nie zawsze prosto i delikatnie, wtyk ten poddawany jest naprężeniom, które w końcu doprowadzają do oderwania się styku od płytki.

wtorek, 28 lutego 2017

Odsiecz wiedeńska – brutalna prawda część 3

<<-- Przejdź do części 1

Nad przeprawą pod Strygonium, 21 X [1683]: O jakoć mi piękna rada, oswobodziwszy Węgry, odejść ich na zimę, zostawiwszy chleb komu inszemu (czemu by tu byli bardzo radzi), a prowadzić wojsko do Polski i wniwecz ją obrócić, albo w Ukrainę, gdzie pustynia i ziemia tylko goła! A cóż za krzywda, co za niewczas, co za niebezpieczeństwo tu zimować wojsko i tego zażyć chleba, który sobie szablą zakroili! Już ci mi wczora proponował p. ablegat, żebyśmy im ustąpili Węgier na zimę, a sami abyśmy poszli do siedmiogrodzkiej ziemi, do Wołoch i do Multan; znać, że mu ktoś komunikował tamtą polską radę. (...) Moje zdanie jest i było zawsze takie, że lepiej na wojnę nie jeździć, niżeli z niej prędko zjeżdżać, bo to nie po zająca do lasa ani po rybę do sadzu; ustąpić zaś teraz nieprzyjacielowi na piądź, to on postąpi za nami na wiosnę na łokieć. Tak starzy mawiali, że wtedy łyka drzeć, kiedy się drą. Tracono przedtem wiele ludzi i krai, chodząc zimie w Ukrainę, i daleko więcej niżeli teraz; a to dlatego tylko, żeby było wojsko polskie w Polszcze nie zimowało, i żadnego to nigdy nie czyniło efektu. Teraz zaś, za łaską bożą, nie tak: bo jakiż może być większy efekt, kiedy z całego prawie wypędzony tak potężny nieprzyjaciel królestwa odszedł, ustąpił wszystkiego i już się będzie miał czym bawić niemały wiek, odbierając to i naprawując, co stracił, nie myśląc o nowych conquetes [= podbojach]. Kto tedy to może pojąć, niech pojmuje, słucha i uczy się, a leda czego niech nie bzdurzą. Kiedy by na wojnie ludzie nie mieli umierać i głodu cierpieć, tracić, toby była wojna jedno co i pokój i nie myślono by też tu, jeno o balach, baletach, komediach, cadeaux [= prezentach], ruelach etc. Ale te rzeczy chciał mieć P. Bóg rozdzielone, a oraz i ludzie do tego podzielił, jednym doczesny plaisir, a drugim wieczną naznaczywszy sławę.



Po zdobyciu Strygonium, 28 X [1683]: Dla Boga, cóż też to za tak niebaczny człowiek, co Wci memu sercu takie rzeczy w głowę kładzie i onymi miesza i turbuje! Ja sobie mam uczynić w Polszcze des affaires, żem wprzód substancję, a potem zdrowie moje hazardował? Chciało się im ligi – jam na nią pozwolił. Wyprowadziłem wojsko bez pieniędzy i kosztu rzeczypospolitej; nie wprowadzam im wojska na zimę (czego się oni najbardziej obawiali); nakarmiłem naród ten i sławą, i zdobyczą. Że ludzie umierają? Bo się na to rodzą! Konserwować trzeba wojsko, i nic nad to pewniejszego, ale na wojnę, nie na wiosnę; bo wiosna może być bez wojny, a okazyj wojennych, które takie drugie i w tysiąc lat się nie trafią, dla konserwacji opuszczać się nie godzi. Pisze ta cyfra [= zaszyfrowany list], że drudzy odeszli, czemuż i ja nie miałem odejść, comme avec les troupes auxiliaires [= podobnie jak w przypadku oddziałów pomocniczych]. O, wielkaż to dyferencja mnie od drugich! Naprzód, że to jest nasz interes wojować z tym nieprzyjacielem, który by nas w Polszcze wojował, gdyby tu nie miał zabawy gdzie indziej, nie w swym kraju. Druga, że żaden tak solennej nie czynił przysięgi przez kardynałów protektorów w ręku Ojca św. nie odstępować jeden drugiego. Trzecia, że cesarz bardzo by rad tej okazji, boby się teraz zgodził z Turkami fort avantageusement [= z korzyścią] na swą stronę. Czwarta, że mnie wojska chrześcijańskie obrały leur generalissime [= ich generalissimusem], i choćby polskie odeszło wojsko, ja bym pewnie był z cesarskim, bawarskim i innymi kończył kampanię: oto i teraz, kiedy tu na tej stronie Dunaju stało wojsko nasze, generałowie wszyscy prosili mię, abym ja tylko osobą swoją przeniósł się do nich, nie potrzebując turbacji wojska polskiego.

Nad rzeką nazwaną Ipol, pode wsią Szage, 5 XI [1683]: Pierwej napisałaś mi Wć, que je me ferai des affaires [= że będą moje interesy], na com już szeroce odpisał; teraz zaś, że tam krewni narzekają, że tu swoich potracili nie na usłudze ojczyzny, ale na jakiejś ci mojej prywacie. A cóż też już nad to może być cięższego i nieznośniejszego wyprawić kogo na wojnę, kazać mu hazardować [= ryzykować] zdrowie, życie i substancję, a potem mu kazać odpowiadać, kiedy kto umrze albo z konia spadnie, i jeszcze kłaść kalumnie na poczciwość czyją i mieszać interes, który że żaden nie jest i nie był, świat to widzi i widzieć będzie! Chyba że się to kto jeszcze urąga, widząc, com ja uczynił, a co dla mnie! Aleć ja, da P. Bóg, myślę temu wszystkiemu i sobie taki uczynić koniec i pokój, jaki jeszcze w imaginacji [= wyobraźni] podobno nie był ludzkiej. Cóż czynić, kiedy przeciwko wodzie trudno pływać; ale że się szerzyć więcej nie godzi w tej materii, na tym stanąć przyjdzie.





Ciekawe artykuły:

    
    Zapoznaj się z innymi artykułami. Przejdź do zakładki Spis artykułów.

czwartek, 23 lutego 2017

Odsiecz wiedeńska – brutalna prawda część 2

<<-- Przejdź do części 1

Wczora po południu posyłałem mon capitaine [= mojego kapitana] Okar do księcia lotaryńskiego, pytając się, co wzdy już uradzili, co czynić dalej będziemy, gdyż konie nasze już dalej nad sześć dni nie wytrwają, a jeśli deszcz, uchowaj Boże, nad trzy; jakoż to jest tak pewna, jako że słońce świeci. Nigdyśmy w tak złym nie byli razie: kieby nas był obóz turecki nie posiłkował obrokami, już byśmy byli wszyscy zostali pieszo. Takie to jest nieszczęście, że drobiny słomy nie dostanie ani takiej trawy, co by się gęś na niej pożywić mogła; ziemia tylko sama czarna została od wielkości wojsk pogańskich, a będzie jeszcze tego mil kilkanaście, jeśli nie uczynią miłosierdzia, że nam na Dunaju nie postawią mostu, abyśmy jako najprędzej w kraj nieprzyjacielski wniść mogli, gdzie pożywienia dosyć. Oni nas zaś zwłóczą ode dnia do dnia, a sami wszyscy w Wiedniu siedzą, zażywając tychże podobno swych gustów i plezyrów, za które ich P. Bóg sprawiedliwie karać chciał. Tedy tego księcia lotaryńskiego zastał u komendanta wiedeńskiego, gdzie jedli i pili; obadwaj go dosyć na zimno przyjęli i z ni z czym odprawili, sprzeczając się tylko, że „wy bierzecie prowianty”, których oko tu niczyje nie widziało ani o nich ucho słyszało. Nasłuchał się tam różnych dyskursów, mów pełnych niewdzięczności. Na ostatek, że Polacy cisną się dla pożywienia do miasta, aby z głodu nie umierali, postanowił komendant już ich dziś nie puszczać i kazał na nich ognia dawać; a to za to, że któryś strzelił w bramie, co mu konia wydzierano. Jam teraz tam posłał ks. Hackiego, jezuitę, zabierając chorych, i aby ich wykupił gospody, a potem aby najął pod nich statek i aby ich za nami wodą spuścił pod Preszburk. Ja dla rzeczy moich ledwom się wprosił do oo. jezuitów, i to osobnego na nie nie chcieli dać miejsca ani pod rejestrem odbierać; tak się tedy to na bożą zostawiło łaskę.
     Raczże to tedy Wć moje serce wszystko opowiedzieć jmci ks. nuncjuszowi: jeżeli za taką naszą akcję, gdzie tak wiele zacnej trupem padło szlachty, powinniśmy odpadać od koni, a potem być pośmiewiskiem? Pisał ks. kardynał Bonvisius, że na sto tysięcy wojska na ośm dni przygotowany prowiant; a teraz nas zawiódłszy, suchym jeszcze na zgubę naszą patrzą okiem ani się tu nam nikt od niego nie odezwie. Bo co o rządców Cesarza JMci, ci by podobno i to nam radzi odjęli, co mamy. Druga rzecz: a cóż po tej Wiktorii [= zwycięstwie], kiedy w ziemie nieprzyjacielskie nie idą i nas wprzód zgubią, niżeli tam dojdziemy? Jesteśmy teraz tu właśnie jako zapowietrzeni [= zarażeni], nikt się do nas nie pokaże; a przed potrzebą przecisnąć się było w tak wielkich moich nie można namiotach. Wiemy, że Ojciec św. daje, że i sreber kościelnych nie żałuje, że i prywatni ludzie składają wielkie sumy – a na cóż się to zejdzie? By też i dano potem, już te konie, co pozdychały i pozdychają, pewnie nie zmartwychwstaną. Bóg widzi, że i człowiek umiera tysiąc razy na dzień, uważając tak szczęśliwe okazje, pogody tak śliczne; bo tu gorąca teraz daleko większe niżeli u nas podczas kanikuły. Cokolwiekeśmy hazardowali [= ryzykowali], uczyniliśmy to wszystko w nadzieję obietnicy Ojca św., a teraz żałośnie nam tylko wzdychać przychodzi, patrząc na ginące wojsko nasze, nie od nieprzyjaciela, ale od największych, którzy by nam być powinni, przyjaciół naszych.
     Przyjechał też p. Giza z Absolonem do mnie od Tekolego, który by wszystko na mnie uczynił i na słowo moje. Daję o tym znać cesarzowi. Ichmość nie dbają, widzę, teraz już na nic; znowu się do dawnej wrócono pychy i podobno tego, że jest nad nami P. Bóg, nie uważają. Ja się dziś dalej ruszam lubo w takiż jeszcze albo i większy głód, ale przynajmniej dlatego, aby się oddalić od tego Wiednia, gdzie do naszych strzelać postanowili; i posyłamy tam pod miasto i chorych zbierać i zdrowym i żywności tam potrzebującym zjeżdżać, aby zaś do jakiej nie przyszło kontuzji. Kiedy się tam różni żołnierze przy bytności Okara skarżyli księciu lotaryńskiemu, że tego w bramie odarto albo wóz rozbito, albo konia wydarto, to na to nic, tylko: „Poznawaj sobie!” Co moment przybiegają towarzystwo z płaczem, jako im ich rabują mijające Wiedeń a za nami idące wozy. W koniach powodnych [= zapasowych] wielką ponoszą i w rynsztunkach szkodę. Stoimy tu nad tymi brzegami dunajskimi, jako kiedyś lud izraelski nad babilońską wodą, płacząc nad końmi naszymi, nad niewdzięcznością tak nigdy niesłychaną i że tak dogodną nad nieprzyjacielem opuszczamy okazję.
(...)
Naszych stąd siła się napiera nazad i zatrzymać to będzie z trudnością. Jedni z srogimi zdobyczami wymykają, drudzy dla głodu koni (bo co dla siebie, nabraliśmy u nieprzyjaciela dosyć pożywienia), trzecim się przykrzy wojna, czwarci mają różne sprawy, potrzeby.
     PS [18 IX 1683]:
Między rzeczami cudownymi i ta tu niemniejsza, że jesteśmy tu jako błędni jacy. Spodziewaliśmy się, że to tak należało, że się mię spytają albo spytać każą, jako dalej prowadzić tę wojnę; aliści ani pytano, ani przysłano. Gdyby powiedzieli, że nas nie potrzebują, a sami robić co przynajmniej z swej chcieli strony, tobym ja gdzie poszedł urwać też co na swą stronę, Adio, adio, cor mio! [= Adio, adio, moje serce!] O nieprzyjacielu nie mamy innej wiadomości, tylko że ucieka prosto tą drogą ku Beligradu (gdzie ich cesarz) dniem i nocą, rzucając wszystko po przeprawach.